KÖKEN Sözlüğü

Kavramların Kısa Haritası

Bu bölüm zamanla genişleyecektir. KÖKEN haritasındaki temel kavramların kısa tanımları aşağıdadır.
(BM) Beden Mimarisi

Bedenin yapısal, zihinsel, metabolik ve davranışsal organizasyonunun bütünüdür.

(ΔBM) Mimari Değişim

Beden mimarisinde oluşan inşa veya yıkım yönlü değişimdir.

(A) Anlayış

Kişinin kendini, bedeni, ilişkiyi, tehdidi, sınırı ve eylemi kurma biçimidir.

(F) Farkındalık

Sistemin otomatik tepkilerini (ezberlerini) fark edip araya mesafe koyabilme yetisidir.

(B) Bakış Açısı

Anlayışın çapını ve eyleme geçiş biçimini belirleyen bileşendir.

(G) Geçmiş

Genetik yatkınlıkları, aktarılan etkileri, öğrenilmiş anlayışları ve bedende iz bırakmış deneyimleri kapsayan geçmiş bileşenidir.

(H) Hâl

Sistemin o andaki algı, duygu, tutum ve bedensel düzenlenme biçimidir.

(Y) Yoğunluk

Sistemdeki etki düzeyi, şiddet, baskı ve maruziyet miktarıdır.

Yük

Yoğunluğun sistemde taşınan içeriği ve bedendeki somut etkisidir.

(Y₁) İç Sistem

Fizyolojik katmandır; organlar, hormonlar, bağışıklık ve metabolik döngüleri kapsar.

(Y₂) Dış Sistem

Mekanik katmandır; kas, iskelet, fasya, eklem ve postürü kapsar.

(K) Köprü

İç sistem ile dış sistem arasındaki yük aktarımını organize eden merkez hattır: diyafram, TVA, multifidus ve pelvik taban.

(Z) Zaman

İnşanın veya yıkımın gerçekleştiği zemindir.

Mimari İşleyiş

Mimariyi oluşturan parçaların birbirini etkileyerek sonuç üretme biçimidir.

Örüntü

Parçalar arasındaki ilişkinin zaman içinde tekrar ederek oluşturduğu görünür düzendir.

Yön

Anlayışın mimari değişimi inşa veya yıkım doğrultusunda taşıma biçimidir.

Yankı

Anlayışın sistemde oluşturduğu zihinsel, fizyolojik ve davranışsal karşılıktır.

Yol

Sistemin tekrar ederek oluşturduğu ve mimari hafızada tuttuğu yanıt ve eylem hattıdır.

Döngü

Farkındalık olmadığı sürece sistemin kendi ezberlerini tekrarlama eğilimidir.

Mimari Hafıza

Tekrar edilen yönün sistemde bıraktığı izdir.

Mimari Eğilim

Sistemin mimari hafızada tutulan yola daha kolay dönmesidir.

Mimari Kilitlenme

Mimari eğilimin seçenekleri daraltacak kadar kararlı hâle gelmesidir.

İç Algı — İnterosepsiyon

Bedenin içinden gelen sinyallerin algılanması ve yorumlanmasıdır.

Tehdit Durumu

Sistemin hayatta kalmaya öncelik vererek algıyı, enerjiyi, bedeni ve davranışı savunma yönünde örgütlediği hâldir.

Güven Durumu

Sistemin kaynaklarını sindirim, onarım, öğrenme, bağ kurma ve sürdürülebilirliğe yöneltebildiği hâldir.

Allostazi

Bedenin değişen koşullara uyum sağlamak için değişim yoluyla istikrar kurmasıdır.

Allostatik Yük

Sistemin kurduğu yeni normali sürdürmek için ödediği birikimli enerji ve yıpranma payıdır.

Epigenetik Kilitleme

Tekrarlanan çevresel ve kimyasal koşulların gen ifadesini belirli bir yönde kararlılaştırmasıdır; mimari kilitlenmenin hücresel katmanlarından biridir.

Karın İçi Basınç — IAP

Diyafram, pelvik taban, transversus abdominis ve multifidusun birlikte yönettiği; iç organları ve omurgayı destekleyen basınç düzenidir.

Otonomi

Sistemin dışarıdan bir zorlama olmadan, kendi iç düzeniyle uygun yanıtı bulma ve uygulama kapasitesidir.

Yıkım

Sistemin yükü taşıyamadığı, ritmini kaybettiği veya mevcut mimarinin zayıfladığı yöndür.

İnşa

Bedenin ve zihnin daha açık bir anlayış yönüyle yeniden örgütlenme sürecidir.

Geçiş Yükü

Eski mimarinin çözülmesiyle yenisinin kurulması arasında taşınan geçici ağırlıktır.

İnşa Sancısı

Geçiş yükünün bedendeki karşılığıdır.

Pay

Kişinin örüntüdeki görünür katkı alanıdır.

Sistem Payı

Sistemin esneklik ve tolerans aralığıdır.